Tapu Devri Masrafları Rehberi

Kısa cevap: Taşınmaz satışının geçerli olması için sözleşmenin resmî şekilde düzenlenmesi şarttır (TBK md. 237); taşınmaz mülkiyeti tescille kazanılır (TMK md. 705). Tapu ve kadastro harcı, emlak vergisi değerinden az olmamak üzere beyan edilen devir ve iktisap bedeli üzerinden hesaplanır (492 sayılı Harçlar Kanunu md. 63); harç oranları aynı Kanunun (4) sayılı tarifesinde yer alır (md. 64).

Tapu devrinde şekil ve tescil

Taşınmaz satışı sözleşmesi resmî şekilde yapılmazsa geçerli olmaz; taşınmaz satışı vaadi, geri alım ve alım sözleşmeleri de resmî şekilde düzenlenmedikçe geçerli değildir. Önalım sözleşmesinin geçerliliği ise yazılı şekilde yapılmasına bağlıdır (TBK md. 237). Taşınmaz mülkiyetinin kazanılması tescille olur; miras, mahkeme kararı, cebrî icra, işgal ve kamulaştırma hâllerinde mülkiyet tescilden önce kazanılır, ancak malikin tasarruf işlemleri yapabilmesi mülkiyetin tapu kütüğüne tescil edilmiş olmasına bağlıdır (TMK md. 705).

Tapu ve kadastro harcı

• Harç, tapu ve kadastro harçlarına ilişkin (4) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır; muhtelif işlemler aynı zamanda yapılırsa her işlem ayrı ayrı harca tabidir (md. 64).
• Gayrimenkul devir ve iktisaplarında harç, emlak vergisi değerinden az olmamak üzere beyan edilen devir ve iktisap bedeli üzerinden hesaplanır (md. 63/2). "Emlak vergisi değeri", 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu md. 29'a göre belirlenen vergi değeridir (md. 63/1).
• Kat irtifaklı gayrimenkul devir ve iktisaplarında harç, devir ve iktisap bedelinin tamamı üzerinden hesaplanır (md. 63).
• Tapuda yapılan işlemden sonra, emlak vergisi değerinden daha düşük bir bedel üzerinden harç ödendiği veya beyan edilen bedelin gerçek durumu yansıtmadığı tespit edilirse aradaki farka isabet eden harç ikmalen veya re'sen tarh edilir ve bu harç için vergi ziyaı cezası bir kat uygulanır (md. 63).
• Çıplak mülkiyet ve intifa haklarına ait harçların hesabında kayıtlı değerin üçte biri çıplak mülkiyete, üçte ikisi intifa hakkına ayrılır (md. 64).

Harç oranlarının ve parasal tutarların güncel değeri, (4) sayılı tarifede ve yeniden değerleme oranına göre ilan edilen tutarlarda yer aldığından, işlem öncesinde tapu müdürlüğünden veya resmî kaynaklardan öğrenilmelidir.

Yabancı uyruklu kişilerin edinimi

Kanuni sınırlamalara uyulmak kaydıyla, Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen ülkelerin vatandaşı olan yabancı uyruklu gerçek kişiler Türkiye'de taşınmaz edinebilir; edinilen taşınmazların toplam alanı ilçe özel mülkiyet yüz ölçümünün yüzde onunu ve kişi başına ülke genelinde otuz hektarı geçemez (Tapu Kanunu md. 35).

Sıkça sorulan sorular