Kısa cevap: Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla, diğer taraftan mali gücü oranında süresiz nafaka isteyebilir (TMK md. 175). Dava süresince geçici önlemler hâkim tarafından re'sen alınır (md. 169). Nafaka toptan veya irat biçiminde ödenebilir (md. 176).

Nafaka türleri

  • Tedbir nafakası: Boşanma veya ayrılık davası açılınca hâkim, davanın devamı süresince eşlerin geçimine ve çocukların bakım ve korunmasına ilişkin geçici önlemleri re'sen alır (md. 169).
  • Yoksulluk nafakası: Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla, geçimi için diğer taraftan mali gücü oranında süresiz nafaka isteyebilir; nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz (md. 175).
  • İştirak nafakası: Velayeti kendisine verilmeyen eş, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılmak zorundadır (md. 182).
  • Yardım nafakası: Yardım etmediği takdirde yoksulluğa düşecek üstsoy, altsoy ve kardeşlere karşı nafaka yükümlülüğü (md. 364).

Ödeme biçimi, artırım ve kalkma

Maddi tazminat ve yoksulluk nafakasının toptan veya durumun gereklerine göre irat biçiminde ödenmesine karar verilebilir; manevi tazminatın irat biçiminde ödenmesine karar verilemez. İrat biçiminde ödenmesine karar verilen maddi tazminat veya nafaka, alacaklı tarafın yeniden evlenmesi ya da taraflardan birinin ölümü hâlinde kendiliğinden kalkar; alacaklı tarafın evlenme olmaksızın fiilen evliymiş gibi yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması ya da haysiyetsiz hayat sürmesi hâlinde mahkeme kararıyla kaldırılır. Tarafların mali durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerde iradın artırılması veya azaltılmasına karar verilebilir (TMK md. 176).

Ödenmemesinin sonucu

Nafakaya ilişkin kararların gereğini yerine getirmeyen borçlunun, alacaklının şikâyeti üzerine, üç aya kadar tazyik hapsine karar verilir (İcra ve İflas Kanunu md. 344).

Sıkça sorulan sorular

Yoksulluk nafakası ne kadar sürer?

Boşanma yüzünden yoksulluğa düşen taraf için süresiz nafaka öngörülür (TMK md. 175); irat biçimindeki nafaka alacaklının yeniden evlenmesi veya taraflardan birinin ölümü hâlinde kendiliğinden kalkar, diğer hâllerde mahkeme kararıyla kaldırılır (md. 176).

Nafaka artırılabilir mi?

Tarafların mali durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerde iradın artırılmasına veya azaltılmasına karar verilebilir (TMK md. 176).

Nafaka ödenmezse ne olur?

Alacaklının şikâyeti üzerine borçlu hakkında üç aya kadar tazyik hapsine karar verilir (İİK md. 344).

Tedbir nafakası nedir?

Boşanma davası açılınca hâkimin davanın devamı süresince eşlerin geçimine ve çocukların bakımına ilişkin aldığı geçici önlemdir (TMK md. 169).